Ο Νικόλαος Ρουμπιές και ο Στυλιανός Καταπίδης, από το Νεοχώρι, ήρθαν αντιμέτωποι με μια τεράστια δοκιμασία που σηματοδότησε μεγάλο τραύμα στην ανθρωπότητα. Ο πρώτος στον Α Παγκόσμιο Πόλεμο και ο δεύτερος, αντίστοιχα, στον Β Παγκόσμιο Πόλεμο. Τα τεκμήρια που άφησαν πίσω τους δεν είναι σε καμία περίπτωση απλά έγγραφα. Είναι η φωνή που μαρτυρεί την καθημερινότητα των απλών ανθρώπων, που σιωπάει στην σκιά της Ιστορίας. Ένα χαρτί μετακίνησης, ένα φύλλο πορείας, μια ταυτότητα, ένα πιστοποιητικό. Μέσα από αυτά φανερώνεται η αλήθεια και οι στιγμές που χάθηκαν στον χρόνο, οι ιστορίες των απλών ανθρώπων τις εποχής που δεν ακούστηκαν ποτέ. Τα τεκμήρια προμηνύουν ότι η συλλογική μνήμη των ανθρώπων αυτών είναι βαθιά χωμένη στην «μεγάλη ιστορία». Η «μεγάλη ιστορία» είναι ραμμένη από τους απλούς ανθρώπους και τις πληγές τους, που δεν κατάφεραν να φωτιστούν ποτέ και παρέμειναν «μικρές ιστορίες» μέσα στο πέρασμα του χρόνου.
Νικόλαος Ρουμπιές
Ένορκη βεβαίωση από αλλοδαπό Ταυτότητας και Εθνικότητας
Έγγραφο νομιμοποίησης μετακίνησης από την Νέα Υόρκη στην Ελλάδα, εκδομένο στις
28 Απριλίου 1926. Φανερώνει τη διαδικασία ταυτοποίησης σε μια περίοδο με
αυξημένες εντάσεις.
Το “Affidavit by an alien of Identity and Nationality...” (Ένορκη βεβαίωση από αλλοδαπό Ταυτότητας και Εθνικότητας) του Νικόλαου Ρουμπιέ αποτελεί ένα μοναδικό τεκμήριο - έγγραφη μαρτυρία, εξαντλητική σε λεπτομέρειες. Το έγγραφο όπως έφτασε στα χέρια μας συνδέει τον μετανάστη με μια σειρά πολιτειακών μηχανισμών (Πολιτεία Νέας Υόρκης), αλλά και επαγγελματιών που εμπλέκονται στη γραφειοκρατική αναγνώρισή του νεοαφιχθέντα μετανάστη και τον καθιστά “ορατό” αποδίδοντάς του στοιχεία ταυτότητας. (Περιοδικό 2, σελ. 6)
Η γραμμή από την Ελλάδα αναχωρούσε από το λιμάνι της Πάτρας. Το έγγραφο του Νικολάου Ρουμπιέ, πέρα από τα πλοία που χρησιμοποίησε, έχει εκδοθεί από την ίδια την εταιρεία και έχει ισχύ επίσημου νομιμοποιητικού εγγράφου. “Αυτή η ένορκη βεβαίωση φυλάσσεται από τον επιβάτη και πρέπει να επιδεικνύεται στην Ευρώπη ή στις Ηνωμένες Πολιτείες, όποτε μπορεί να ζητηθούν έγγραφα ή διαβατήριο από οποιονδήποτε αξιωματούχο”, σημειώνει η εταιρεία, που έχει τη δικαιοδοσία να εκδίδει το έγγραφο, πιθανά σε μια συμφωνία με τις χώρες αναχώρησης και προορισμού των μεταναστών. (Περιοδικό 2, σελ. 7)
Ο χαρακτηρισμός “passenger” πιθανά υποδηλώνει ότι ο ίδιος έχει αποκτήσει αμερικανική υπηκοότητα, αλλά είναι στο καθεστώς του “Affidavit by an alien of Identity and Nationality...” που είναι αποδεκτό στην πολιτεία της Νέας Υόρκης. Όπως και να ‘χει, δείχνει τους συνεκτικούς δεσμούς και την αλληλοϋποστήριξη που έχει αναπτυχθεί μεταξύ των μεταναστών. (Περιοδικό 2, σελ. 9)
Στις 28 Απριλίου του 1926 ο Νικόλαος Ρουμπιές επιβιβάζεται στο ατμόπλοιο “Byron” και αναχωρεί για την Ελλάδα. Το όνειρό του συνεχίζεται πλέον στην πατρίδα... (Περιοδικό 2, σελ. 9)
Φύλλο Πορείας
Φύλλο πορείας, εκδομένο στις 9 Αυγούστου 1926, κατά τον Α Παγκόσμιο Πόλεμο. Η
ανάγκη για στρατολόγηση, κατά τον Α Παγκόσμιο Πόλεμο, ήταν μεγάλη και φανερή.
Η εικοσαετία που ο Νικόλαος Ρουμπιές βρίσκεται στη Νέα Υόρκη σημαδεύεται από σημαντικά ιστορικά γεγονότα. Ο Α’ΠΠ (Πρώτος Παγκόσμιος Πόλεμος), αν και έχει ως θέρετρό του την Ευρώπη, σηματοδοτεί την εμφάνιση των ΗΠΑ ως παγκόσμιας δύναμης. Ο Νικόλαος Ρουμπιές το 1917 καλείται να απογραφεί στην πολιτειακή εθνοφρουρά. Η κλήση του ισοδυναμεί με την έμμεση αναγνώρισή του ως αμερικανού πολίτη. Μια σειρά εγγράφων, σε μορφή ταυτότητας, λειτουργούν ως νομιμοποιητικά έγγραφα. Η συμμετοχή του στην πολιτειακή εθνοφρουρά τού δίνει τη δυνατότητα να επεκτείνει τα δίκτυα γνωριμιών του και τη συμμετοχή του σε κοινωνικές ομάδες πέρα από αυτή της ομογένειας. Η κλήση του παράλληλα δεν δημιουργεί την υποχρέωση για στρατιωτική υπηρεσία, ούτε την συμμετοχή του σε μονάδες που εμπλέκονται σε πολεμικά συμβάντα.
Παράλληλα τα γεγονότα τρέχουν και στην Ελλάδα. Ήδη από το 1912 η χώρα βρίσκεται σε πολεμική εγρήγορση που θα τερματιστεί το 1922. Ο Νικόλαος Ρουμπιές κανονικά ήταν κληρωτός του 1912. Όμως η κλήση του στον ελληνικό στρατό θα πραγματοποιηθεί το 1926, μετά τον επαναπατρισμό του. Το φύλλο πορείας με ημερομηνία 9 Αυγούστου 1926 και σφραγίδα της τότε Κοινότητας Νεοχωρίου, θα τον στείλει στο 4ο Σύνταγμα Πεζικού που εδρεύει στη Λάρισα.
Με την ολοκλήρωση των στρατιωτικών του υποχρεώσεων, ο Νικόλαος Ρουμπιές ήταν ελεύθερος
να ασχοληθεί με τις κοινωνικές και επαγγελματικές επιθυμίες του στην Ελλάδα. Αλλά εμείς επιστρέφουμε και πάλι στη Νέα Υόρκη, για να γνωρίσουμε κι άλλες πτυχές της κοινωνικής του ζωής.
(Περιοδικό 4, σελ. 10)
Στυλιανός Καταπίδης
Ταυτότητα
Ταυτότητα του 1928, ραμμένη πρόχειρα με κλωστή, αποκαλύπτει την σημασία της
ταυτοποίησης για την κοινωνική παρουσία.
Αναγνώριση Συμμετοχής στην Εθνική Αντίσταση
Πιστοποιητικό θεσμικής αναγνώρισης της συμμετοχής στον Β Παγκόσμιο Πόλεμο,
εκδομένο το 1989. Παραχωρούσε το δικαίωμα συνταξιοδότησης και μαρτυρεί την
τοπική αντίσταση ενάντια στις επιχειρήσεις των Γερμανών το 1944.
Η Εθνική Αντίσταση στο Πήλιο, όπως και σε όλη την Ελλάδα, ήταν ένα πολύπλευρο και σύνθετο φαινόμενο. Αποτελούσε αντίδραση στην Κατοχή, αλλά και έκφραση εθνικής συνείδησης και επιθυμίας για ελευθερία. Η επιχείρηση των Γερμανών στο Νεοχώρι Πηλίου το 1944 δεν ήταν μια "εκκαθαριστική επιχείρηση" με την έννοια της καταστολής συγκεκριμένης αντίστασης, αλλά μάλλον μέρος ευρύτερων επιχειρήσεων αντιμετώπισης της Αντίστασης στην περιοχή. Οι Γερμανοί πραγματοποιούσαν συχνά επιχειρήσεις στην περιοχή του Πηλίου, με σκοπό την καταστολή των αντάρτικων ομάδων και την εξασφάλιση της περιοχής. Το Νεοχώρι, όπως και άλλα χωριά, υπέστη τις συνέπειες αυτών των επιχειρήσεων, με καταστροφές, εκτελέσεις και λεηλασίες. (Περιοδικό 6, σελ. 6)